Odkrycie 73 nienaruszonych mumii Wari w Pachacámac w Peru

W ostatnich dniach światło dzienne ujrzały niezwykłe odkrycia na stanowisku archeologicznym w Pachacámac w Peru. Zespół archeologów z Papieskiego Katolickiego Uniwersytetu Peru, pod kierownictwem profesora Krzysztofa Makowskiego, dokonał odkrycia 73 nienaruszonych wiązek mumii, ukrytych w rozległym kompleksie cmentarzy u podnóża Malowanej Świątyni.

fot. Rzeźbiona drewniana maska ​​na tak zwanej „fałszywej głowie” grobowca pogrzebowego w Pachacámac, Peru. Zdjęcie: Program Archeologiczny PUCP „Dolina Pachacámac”, opublikowany na licencji CC BY-SA 4.0

Kultura Wari i Kontekst Znaleziska

Imperium Wari, do którego należała kultura Wari, stanowi jedno z najważniejszych archeologicznych dziedzictw Peru. Kultura ta rozwijała się w dolinie Ayacucho w środkowym Peru, będąc pod wpływem lokalnych tradycji oraz kultury Tiahuanaco z Boliwii. Odkrycia datowane na okres 800-1100 n.e. wpisują się w drugą część Horyzontu Środkowego, zbiegając się z ekspansją Imperium Wari.

Wyjątkowe Znaleziska

Niezwykłość odkrycia polega na tym, że niektóre z mumii zawierały maski zwane „fałszywymi głowami”, wykonane z drewna lub ceramiki. Te precyzyjnie rzeźbione maski, umieszczone na fałszywych głowach, rzucają nowe światło na praktyki pogrzebowe i kulturowe Imperium Wari.

Fot. Miłosz Giersz – CC BY-SA 4.0

Odkrycia archeologiczne nie ograniczają się jednak jedynie do mumii. W pobliżu cmentarza natrafiono na dwie drewniane, zdobione laski sugerujące kontakt z królestwem Tiahuanaco. Laski przedstawiają dygnitarzy noszących nakrycia głowy charakterystyczne dla Tiahuanaco, co wskazuje na istnienie starożytnych szlaków handlowych i wymiany kulturalnej między regionami Peru, Boliwii i Chile.

fot. Laska wyrzeźbiona w drewnie z przedstawieniami dwóch postaci Imperium Wari (800-1100 n.e.). Foto: © M.Giersz, wyd. K. Kowalewski/CC BY-SA 4.0

Rewolucyjne Spostrzeżenia na Temat Pachacámac

Odkrycia zespołu profesora Makowskiego rzucają nowe światło na historię Pachacámac. Wcześniejsze przekonania o tym miejscu jako świętym mieście od czasów kultury limskiej zostały zdruzgotane. Okazuje się, że w czasach Imperium Wari to nie monumentalne miejsce sakralne było jednym z kluczowych obszarów w środkowych Andach. Dopiero po wchłonięciu go przez Imperium Inków zdobyło rangę świętego miejsca.

Bogactwo Informacji z Zespołów Grobowych

Zespół profesora Makowskiego, składający się z Cynthia Vargas, Doménico Villavicencio i Ana Fernández, skoncentrował się na miejscu, gdzie uległ zniszczeniu i zawaleniu wysoki mur wzniesiony przez Inków i kolonizatorów. To strategiczne podejście pozwoliło zachować nietknięte groby przed rabusiami. Znaleziska te stanowią kopalnię informacji na temat społecznej struktury, relacji rodzinnych, opieki nad inwalidami, a także oznak wojny i przemocy domowej.

fot. Profil północ-południe na cmentarzu nr 1 w Pachacamac (Peru), którego powierzchnię częściowo naruszył mur z okresu Inków, przebudowany we wczesnym okresie kolonialnym. Fot.: © Program Archeologiczny PUCP „Dolina Pachacamac”, wyd. K. Kowalewski/CC BY-SA 4.0

Odkrycie 73 nienaruszonych mumii Wari w Pachacámac to nie tylko skarb archeologiczny, ale również wzbogacenie wiedzy i zrozumienie kultury Wari i wymiany kulturowej w prekolumbijskich Andach. Badania archeologiczne, wsparte nowoczesnymi technologiami, pozwolą lepiej poznać tajemnice przeszłości tego obszaru i przyczynią się do globalnej wiedzy na temat prekolumbijskich cywilizacji.