Poszukiwania.pl

W niedawno opublikowanym raporcie BTA pojawiła się informacja o odkryciu, które wywołuje sensację w kręgach archeologicznych. Mianowicie, w Narodowym Rezerwacie Archeologicznym oraz starożytnej rzymskiej kolonii Deultum, położonej w pobliżu wsi Debelt w gminie Sredets, odnaleziono artefakt, który uznaje się za najstarszy znany ślad chrześcijaństwa na ziemiach bułgarskich. Jest nim srebrny amulet, wydobyty podczas letnich wykopalisk w 2023 roku, który ze względu na swoją doniosłość przyciągnął uwagę całego środowiska archeologicznego. Po dokładnej renowacji i analizie inskrypcji przez kuratorkę archeolog Dora Todorovą, amulet obecnie znajduje się na ekspozycji w muzeum rezerwatu.

Odkrycie to miało miejsce podczas ubiegłorocznych prac wykopaliskowych prowadzonych przez Krasimirę Kostową i doc. Dr Ivo Cholakowa z Narodowego Instytutu Archeologicznego w Muzeum Bułgarskiej Akademii Nauk (NAIM przy Bułgarskiej Akademii Nauk). Amulet został odnaleziony w miejscu pochówku, tuż obok głowy zmarłego. Na początku przypominający sztabkę srebra artefakt, okazał się być amuletem z wyrytymi imionami archaniołów Gabriela i Michała oraz imieniem Chrystusa Stróża, co zostało odkryte w trakcie prac restauracyjnych prowadzonych przez Silvię Borisową.

Kuratorka archeologiczna Dora Todorova wyjaśnia, że termin „Strażnik” (ΦΥΛΑΞ) odnosi się zarówno do roli Chrystusa, jak i funkcji amuletu jako ochrony osoby go noszącej. Pierwsi wyznawcy chrześcijaństwa często ukrywali swoją wiarę, stosując różnorodne symbole. Amulet z Deultum, pochowany razem ze zmarłym, sugeruje praktykę zachowania tajemnicy, a obecność imienia Chrystusa w kształcie krzyża jest typowa dla wczesnych inskrypcji chrześcijańskich.

Interpretacja i datowanie amuletu zostały dokonane przez znanego epigrafa Ch. Asystenta dr. Nikolaya Sharankova we współpracy z zespołem rezerwatu odpowiedzialnym za odczyt i publikację inskrypcji odkrytych podczas wykopalisk. Według Krasimiry Kostowej, dyrektora Narodowego Rezerwatu Archeologicznego „Deultum” – Debelt, artefakt pochodzi z końca II lub początku III wieku n.e. i stanowi znaczący punkt zwrotny w historii chrześcijaństwa w regionie.

W swojej analizie opublikowanej w specjalistycznej publikacji "Arheologia Bulgarica", dr. Sharankov przedstawia przekonujący argument dotyczący datowania inskrypcji jako +ΡЄICTOC z ЄI zamiast I. Zauważa również, że umieszczenie krzyża i wymienienie imion jedynie Archaniołów Gabriela i Michała silnie sugeruje związek amuletu ze społecznością chrześcijańską. Dodatkowo, Sharankov twierdzi, że datowanie to czyni amulet najstarszym chrześcijańskim artefaktem w Bułgarii, co stanowi pierwszą wzmiankę o Chrystusie w regionie.

„Widoczne publicznie inskrypcje rzadko ujawniały przynależność religijną pierwszych chrześcijan” – zauważa Sharankov. „Odkrycie amuletu w Deultum pozwalało na bezpośrednią wzmiankę o Chrystusie, bez dwuznaczności i tajemnicy”.

Znaczenie odkrycia tak starożytnego chrześcijańskiego artefaktu w Deultum nie dziwi, biorąc pod uwagę, że rzymska kolonia ta była najwcześniejszą osadą z udokumentowaną wspólnotą chrześcijańską i biskupstwem w regionie. Colonia Deultum została założona w I wieku naszej ery dla weteranów VIII Legionu Augusta. Badania archeologiczne rozpoczęły się w latach 80. XX wieku i dostarczyły wielu informacji z różnych stanowisk. Wykopaliska na nekropolach odkryły różnorodne, dobrze zachowane artefakty, rzucające światło na codzienne życie mieszkańców Deultum.

Odkrycie srebrnego amuletu w Narodowym Rezerwacie Archeologicznym i starożytnej rzymskiej kolonii Deultum jest nie tylko fascynującym świadectwem bogatej historii i znaczenia kulturowego regionu, ale również zapewnia bezcenny wgląd w początki wspólnot chrześcijańskich, które rozwijały się wśród dziedzictwa Cesarstwa Rzymskiego. Każde kolejne odkrycie i analiza pozwalają lepiej zrozumieć przeszłość, ukazując różnorodność doświadczeń ludzkich oraz trwałe dziedzictwo wiary i tradycji.

Archeologiczne odkrycia w Deultum nie tylko przyciągają badaczy z całego świata, ale również inspirować mogą do refleksji nad znaczeniem historii dla naszej teraźniejszości oraz do głębszego zrozumienia naszego wspólnego dziedzictwa.

fot. Facebook: National Archaeological Reserve Deultum - Debelt

źródło: Novinite.com